Thema

Leiden van complexe onderwijsinnovaties

  • Hoger onderwijs

Het complexe karakter van onderwijsinnovaties vraagt om leiderschap dat adequaat kan reageren op dynamische ontwikkelingen. Gespreid leiderschap en een passend veranderrepertoire helpen bij het ontwikkelen van duurzame onderwijsinnovaties.

Contactpersoon voor deze pagina
Naomi Grotenhuis
Naomi Grotenhuis
  • Gepubliceerd:

Wat is bekend over leiderschap in onderwijs innovaties?

Leiderschap is van belang voor het innovatieve vermogen van onderwijs instellingen. Gespreid leiderschap is in het bijzonder geschikt voor onderwijsinnovaties. Hierbij draait het niet om de leider zelf, maar juist om het beïnvloeden en afstemmen van de kennis, motivatie en het handelen van anderen. Ook kunnen alle betrokkenen een leiderschapsrol vervullen in een innovatieproces. Dit leidt tot gedeelde verantwoordelijkheid en grotere betrokkenheid van onderwijsprofessionals. Gespreid leiderschap in de praktijk brengen is echter niet eenvoudig. Het vraagt om een verandering van mentaliteit. Ook moeten leiders beschikken over een passend en flexibel veranderrepertoire, waarin snel geschakeld kan worden tussen harde en zachte tactieken. Er zijn vijf dimensies van leiderschap die van belang zijn bij het ontplooien van leiderschap in verander processen, deze betreffen zowel praktijken als eigenschappen:

  • de persoonlijke dimensie
  • de sociale dimensie
  • de structurele dimensie,
  • de contextuele dimensie
  • ontwikkelingsgerichte dimensie

Deze dimensies moeten vervolgens toegepast worden in de complexe realiteit van innovaties in het hoger onderwijs. Het veranderrepertoire moet aansluiten bij de dynamische, complexe realiteit van onderwijsinnovaties, zodat deze verduurzaamd kunnen worden.

Overzicht van kennis uit onderzoek

Lees een overzicht van wat we weten uit onderzoek.

Handvatten uit onderzoek

Wil je zelf aan de slag met het leiden van complexe onderwijsinnovaties? Onderstaande handvatten helpen je op weg. Ze zijn onderbouwd met kennis uit onderwijsonderzoek.

  • Handvat

    Leiderschap en duurzame onderwijsontwikkeling

    po vo mbo ho
    Reflectietool om het gesprek aan te gaan over leiderschap binnen de instelling. Krijg antwoord op vragen zoals: kan duurzame onderwijsontwikkeling worden gerealiseerd en waar liggen de knelpunten?
    Lees verder bij de Universiteit Twente
  • Handvat

    11 ontwerpprincipes voor innovaties

    ho
    Hoe kun je het beste leren met het doel om dit om te zetten in innoveren? In dit proefschrift vind je 11 gevalideerde ontwerpprincipes voor innovaties.
    Lees verder bij de Universiteit Twente
  • Handvat

    Werkregels voor innovatiemanagers

    ho
    Door stagnatie in onderwijsinnovaties blijven resultaten vaak uit. Op pagina 201 en 202 van dit proefschrift vind je 18 werkregels voor continuïteit in onderwijsinnovatie.
    Lees verder bij de Hogeschool Utrecht

Voorbeelden uit de praktijk

Welke ervaringen hebben onderwijsprofessionals met veranderenergie? Onderstaande praktijkvoorbeelden zijn ter illustratie en inspiratie. Ze geven inzicht in onderbouwde en vernieuwende werkwijzen en interventies.

  • Praktijkvoorbeeld

    Design thinking met leiders in onderwijsinnovaties

    ho
    In dit filmpje zie je hoe de Hogeschool Utrecht het proces van de ondersteuning van onderwijsmanagers bij innovatie heeft vormgegeven. Ze zijn gestart met de vraag: waar hebben onderwijsmanagers…
    Bekijk
  • Praktijkvoorbeeld

    Fouten maken mag

    ho
    Management literatuur gebruiken om je door de uitdagingen van de coronacrisis te slaan. Belangrijkste les: goede aangrijpingspunten uit de theorie in de praktijk brengen is niet eenvoudig.
    Download van de Erasmus Universiteit

Verder verdiepen op dit thema

Hieronder vind je een selectie van uitgebreide handboeken, wetenschappelijke studies en andere verdiepende kennisbronnen.

  • Verdiepende bron

    Vier vervlochten processen van innoveren

    ho
    Innoveren is een niet-lineair proces, en niet één, maar verschillende processen die met elkaar vervlochten zijn. Dit model helpt de projectleider die vervlechting te doorzien en ernaar te handelen.
    Lees verder
  • Verdiepende bron

    Solution Room: Samen innoveren en ontwikkelen

    ho
    In de Solution Rooms bespreken studenten, docenten, beleidsmakers en onderzoekers oplossingsrichtingen voor het hoger onderwijs. Eén van de thema's is 'Samen innoveren en ontwikkelen', waar Frank de…
    Lees verder
  • Verdiepende bron

    Animatie onderwijskundig leiderschap

    ho
    Onderwijskundig leiderschap wordt op diverse manieren uitgelegd. In dit animatiefilmpje deelt de HU haar visie op het veelzijdige begrip onderwijskundigleiderschap tijdens veranderprocessen.
    Bekijk

Mogen we je iets vragen?

Ga je deze informatie gebruiken in het onderwijs?
Wat vind je van de leesbaarheid van deze pagina?
In welke onderwijssector werk je?

Wil je nog iets anders kwijt? Laat het ons weten via het feedback-formulier.

Privacyverklaring

Wij gaan zorgvuldig om met persoonsgegevens. Lees hierover meer in onze privacyverklaring.