Combined Shape
Luister
Leidraad

Klassenmanagement in het primair onderwijs

Pedagogisch klasklimaat
  • Primair onderwijs

    • Deze leidraad ondersteunt leerkrachten en andere professionals in het primair onderwijs om een productieve leeromgeving te creëren én onderhouden.

    Gepubliceerd:

    Deze leidraad ondersteunt leerkrachten en andere professionals in het primair onderwijs om een productieve leeromgeving te creëren én onderhouden. Goed klassenmanagement is belangrijk: het zorgt voor een ordelijke omgeving waarin leerlingen kunnen leren en zich sociaal en emotioneel kunnen ontwikkelen. Klassenmanagement kan uitdagend zijn, maar oefenen helpt. 

    In deze leidraad staan zes aanbevelingen op basis van wetenschappelijk onderzoek. Met de eerste vier proactieve aanbevelingen zorg je voor een productieve leeromgeving. De laatste twee, meer reactieve aanbevelingen, laten zien hoe je gewenst gedrag stimuleert en omgaat met ordeverstoringen.

    1. Werk voortdurend aan een goede relatie met de groep.
    2. Zorg voor duidelijke regels, routines en verwachtingen.
    3. Richt je klaslokaal slim in.
    4. Maak werk van een uitdagend leerklimaat. 
    5. Waardeer positief gedrag van leerlingen.         
    6. Reageer alert en passend op ordeverstoringen.

    Bij elke aanbeveling vind je praktijkvoorbeelden en suggesties om concreet met klassenmanagement aan de slag te gaan. Daarnaast staan in deze leidraad tips voor de schoolleiding en verwijzingen naar verdiepende literatuur.

    Bekijk de leidraad en bijbehorende poster

    Leidraadcommissie
    Auteurs

    • Theo Wubbels - emeritus hoogleraar Onderwijswetenschappen, Universiteit Utrecht 
    • Luce Claessens - universitair hoofddocent Onderwijswetenschappen, Universiteit Utrecht
    • Anna van der Want - lector Faculteit Educatie, Hogeschool Leiden

    Met medewerking van

    • Gwenny van Hasselt - lerarenopleider, Hogeschool Leiden
    • Jenneke Mol-Bezemer - kwaliteitscoördinator, Eben-Haëzerschool, Bennekom
    • Ronel Graver-Holierook - leerkracht, schoolopleider en coördinator opleiden, Primenius, Drenthe en Groningen
    • Tristan Weber - schoolleider, Daltonbasisschool Klimophoeve, Bleiswijk

    Kwaliteitscommissie

    • Nelleke Brouwer – directeur OBS Overvecht, Utrecht
    • Tom Drukker – onderwijsontwikkelaar voor primoraten, auctoraten en NAPL
    • Debbie Dussel – leerkracht, SBO de Watertuin, Almere
    • Harrie Eijkelhof – emeritus hoogleraar natuurkundedidactiek, Universiteit Utrecht
    • Vincent Grit – docent Engels, Landstede, en zelfstandig onderwijsadviseur
    • Jan Knuivers – hoofddocent PABO, HAN University of Applied Sciences, Arnhem en Nijmegen
    • Guuske Ledoux – voormalig wetenschappelijk directeur Kohnstamm Instituut, Amsterdam
    • Amber Walraven – universitair docent, Radboud Docenten Academie, Nijmegen

    Wetenschappelijk reviewer

    • Elke Struyf – hoogleraar Onderwijswetenschappen, Universiteit Antwerpen

    Volledige referentie: Wubbels, T., Claessens, L., & van der Want, A. (2026). Leidraad Klassenmanagement in het primair onderwijs. Nationaal Kennisinstituut Onderwijs. https://www.onderwijskennis.nl/node/7755

    Korte verwijzing in de tekst: (Wubbels et al., 2026)

    Meer informatie: bekijk de disclaimer.

    Bijdrage van
    Thema
    Klassenmanagement Pedagogisch klasklimaat Didactiek en pedagogiek
    Sector
    po
    Extra interessant voor
    Onderwijspraktijk School-/instellingsbeleid
    Type
    Leidraad

    Mogen we je iets vragen?

    Ga je deze informatie gebruiken in het onderwijs?
    Wat vind je van de leesbaarheid van deze pagina?
    In welke onderwijssector werk je?

    Wil je nog iets anders kwijt? Laat het ons weten via het feedback-formulier.

    Privacyverklaring

    Wij gaan zorgvuldig om met persoonsgegevens. Lees hierover meer in onze privacyverklaring.

    Gerelateerd in de kennisbank

    Deze pagina is mede mogelijk gemaakt door:

    Onderwijsprofessionals kiezen op basis van kennis en ervaring
    Onderwijskennis.nl bundelt kennis uit onderzoek over de effectiviteit van aanpakken en werkwijzen in het onderwijs. Onderwijskennis.nl adviseert echter niet welke aanpakken scholen zouden moeten kiezen. Deze keuze is de verantwoordelijkheid van de onderwijsprofessionals zelf. Zij beoordelen op basis van hun kennis en ervaring welke aanpakken het beste passen bij het onderwijs dat zij geven. 

    Terug naar boven