Interculturele competenties ontwikkelen voor veldwerk in het buitenland
Studenten in de sterk internationaal georiënteerde MA International Development Studies doen een onderzoeksgeoriënteerd internship in Azië, Afrika of Latijns-Amerika. Een meer diverse instroom van studenten, in termen van discipline en culturele achtergrond, en meer intensieve samenwerking met lokale partners laat de noodzaak zien voor studenten om zich beter voor te bereiden op het veldwerk. Onderdompeling in een andere context alleen leidt namelijk niet tot betere vaardigheden op dit gebied; meer begeleiding en oefening is essentieel.
Het doel van de innovatie is het versterken van de interculturele competenties van studenten door gebruik te maken van casuïstiek: beschrijvingen van ‘impact full intercultural encounters’ die studenten zelf in het veld hebben meegemaakt. Ook een leerlijn met opdrachten en workshops waarin studenten leren reflecteren op hun eigen attitude, vaardigheden en kennis, voor, tijdens en na het veldwerk is een doel van dit project.
Ontwikkelen cases en leerlijn
Kern van het project zijn de beschrijvingen van most impactful intercultural encounters die studenten hebben ervaren tijdens hun veldwerk in Afrika, Azië of Latijns-Amerika. Deze worden ingezet in het onderwijs. Er is een leerlijn ontwikkeld rondom deze beschrijvingen (cases) met verschillende elementen:
- een introducerende sessie over interculturele competenties (ICC’s), met blended module;
- een workshop met voorbereidende individuele en groepsopdracht;
- een gevalideerde zelf-test, waarmee studenten zichzelf scoren op de verschillende ICCs;
- een workshop na afloop van het veldwerk;
- een afsluitende reflectieopdracht.
Deze leerlijn is ontwikkeld op basis van eerder onderzoek en een literatuurverkenning: wat werkt bijvoorbeeld goed bij reflectie? Welke werkvormen zetten aan tot nadenken? Voor de opdrachten en de zelf-test is gebruik gemaakt van een formulier Form Desk, dat is gepersonaliseerd.
Ontwikkelproces grotendeels soepel
Het ontwikkel- en implementatieproces verliep soepel. Afspraken over het inbedden van het project in het curriculum waren vooraf al gemaakt. Moeilijkheden waren er ook: de Covid-19 pandemie maakte het onmogelijk voor studenten om te reizen en veldwerk te doen en fysiek onderwijs te volgen. Verder was er een technologisch probleem bij het delen van de cases. Het oorspronkelijke idee van een app hiervoor was niet mogelijk doordat het format van de cases zich er niet voor leende. Daarom is er een online alternatief ontwikkeld: een database met de inmiddels meer dan 100 cases, waarin studenten kunnen zoeken op thema en land van impactful encounters.
Waardering van studenten en meer bewustzijn
Na het eerste en het tweede jaar zijn enquêtes uitgevoerd onder alle studenten en zijn focusgroepgesprekken met een achttal studenten in de learning trajectory (met de verschillende activiteiten) geëvalueerd. Over het algemeen blijken studenten de aandacht voor interculturele competenties te waarderen en de opdrachten leuk en zinvol vinden. Het besef dat er verschillen, maar ook veel overeenkomsten zijn tussen mensen wereldwijd, en dat het ‘learning by doing’ is, helpt studenten in de interactie met anderen. De zelf-test werd als lang ervaren en niet altijd zinvol, omdat deze twee keer moet worden ingevuld. De vergelijking is daarom nu geïntegreerd in de reflectieopdracht.
De reflectieopdrachten aan het eind van het programma zijn geanalyseerd om een beeld te krijgen van de leeropbrengsten. Studenten zijn zich meer bewust van hun eigen positionaliteit, en van de invloed van hun onderzoek op respondenten en communities. Interessant is dat ze ook van remote veldwerk veel leren over interculturele competenties, en dat er een beroep wordt gedaan op andere dimensies zoals vaardigheden en attitude. Op basis van deze inzichten is de leerlijn vervolgens aangepast.
Borging leerlijn
De leerlijn is goed geborgd in de master International Development Studies. Ook andere docenten verzorgen bijvoorbeeld de workshops. Daarnaast wordt de leerlijn ook gebruikt voor studenten in het International Development-track van de master Sustainable Development.
| Opleiding(en) en aantal studenten waarbij de innovatie is toegepast | Ongeveer 50 à 60 studenten van de eenjarige master International Development Studies |
| Ontwikkelperiode | 2019-2022 |
| Opzet projectteam | - Gery Nijenhuis, projectleider
- een geograaf met kennis van reflectie en kwantitatief onderzoek
- een onderwijskundige op het gebied van interculturele competenties
- een ICT-expert
|
| Bestede aantal ontwikkeluren | 1288 |
| Totale budget | 98.644 euro |
Relevante publicaties
- Bennett, J. (2012), The developing art of intercultural education. In: Berardo, K. & D. Deardorff (eds) Building Intercultural Competence: innovative activities and models, 13 –21. Sterling: Stylus.
- Deardorff, D.K (2006), Identification and assessment of intercultural competence as a student outcome of internationalization. Journal of Studies in Higher Education, 10, 241 – 266.
- Holmes, P. & G. O’Neill (2012), Developing and evaluating intercultural competence: Ethnographies of intercultural encounters. International Journal of Intercultural Relations, 36 (2012), 707– 718.
- Lantz-Deaton, C. (2017), Internationalisation and development of students’ intercultural competences. Teaching in Higher Education 22(5), 532 – 550.
Trede, F., Bowles, W. & D. Bridges(2014), Developing intercultural competence and global citizenship through international experiences: academics’ perceptions. Intercultural Education, 24(5), 442-455.
Producten of presentaties over dit project
- Paper presentatie Cultural encounters: enhancing students’ learning from a stay abroad op de 3rd EuroSoTL Conferentie juni 2019 Bilbao.
- Workshop 'competences in online and physical learning environments', 2 december 2021.
Comenius Senior Fellowship 2019
