Op tijd beginnen met leren, vooral voor de basisvakken
Studenten beginnen vaak erg laat met het studeren voor tentamens. Bij alle universitaire opleidingen komt dat voor. Doordat ze dan de lesstof ‘stampen’, blijft parate kennis niet lang hangen na het tentamen. Dit is vooral voor de basisvakken een probleem, want juist daar wordt in de leerdoelen de basis gelegd voor kennis en kunde waar in latere jaren op wordt voortgebouwd. Ook docenten ervaren dit als een probleem. Zij moeten erop kunnen vertrouwen dat studenten de basisvakken beheersen, want er is geen tijd om die lesstof te herhalen. Het kan ertoe leiden dat studenten uiteindelijk een diploma halen terwijl ze de basiskennis en -kunde niet voldoende beheersen. Om dat te repareren, is in dit project een interventie opgezet waarbij gebruik is gemaakt van moderne technologie die voor alle studenten toegankelijk is en die aansluit op hun leefwereld.
Een app die aanzet tot leren voor een tentamen
Uit onderzoek is gebleken dat er leermethodieken zijn die helpen om de zogeheten geheugenretentie van kennis en kunde te vergroten. Herhalen helpt bijvoorbeeld om nieuwe kennis beter te onthouden. Ook is bekend uit studies dat kinderen en jong volwassenen vele uren per dag aan hun mobiele telefoon besteden, maar dat ze die amper gebruiken om te leren en studeren.
In dit project is ervoor gekozen om een app genaamd Cerego in te zetten die de student via push-berichten stimuleert om met behulp van ‘spaced repetition’ en het ‘testing effect’ gedurende de looptijd van een vak te leren en te oefenen met lesstof.
Gestart is met enkele vakken bij natuurwetenschappen, archeologie en geneeskunde. Ouderejaarsstudenten en docenten hebben de leercontent ontwikkeld. In de pilotfase konden studenten van (voornamelijk) basisvakken uit het eerste of tweede jaar van hun studie meedoen. Al snel meldden meerdere docenten zich om ook de app te mogen gebruiken voor hun onderwijs. Na twee-en-een-half jaar hadden duizenden studenten de app gebruikt.
Overstap op Europese licentie
Na een pilot-licentie van drie jaar deed zich een probleem voor: de licentie moest worden verlengd. Aangepaste interpretatie van Europese privacywetgeving liet niet meer toe dat om de Amerikaanse app te gebruikten. Gelukkig bleek er in de tussentijd een Europese variant beschikbaar te zijn gekomen die wel aan alle privacyeisen voldoet en ook nog betaalbaarder bleek.
Enthousiaste studenten en docenten
Tijdens dit project is bijgehouden hoeveel studenten de app hebben gebruikt en wanneer ze dat tijdens de loop van een vak deden. Het viel op dat als het als normaal werd geacht om veel uit het hoofd te leren, dat meer studenten zich inschreven en dat ook sneller deden.
Uit een enquête onder honderden gebruikers van de app kwamen enthousiaste reacties van studenten van alle opleidingen. Ook de docenten waren er positief over. Dit leidde ertoe dat ook niet-betrokken docenten verzochten om de app in te mogen zetten in hun onderwijs.
App helpt bij goed gebruik om kennis langer te onthouden
Uit een kwantitatieve studie naar de retentiewaarde (de hoeveelheid kennis die beklijft na enige tijd) die twee jaren achter elkaar is uitgevoerd met scheikundestudenten, bleek dat de eerst geteste app (Cerego) ook daadwerkelijk tot verhoogde retentie leidt.
Er kleven wel voorwaarden aan. Als een student de app voldoende gebruikt, is er zelfs na vijf maanden een duidelijk meetbare verhoogde retentie. Bij onvoldoende gebruik verdwijnt het effect. Bij het evalueren van de resultaten is secuur omgegaan met aspecten die dit proces zouden kunnen beïnvloeden, zoals het vrijwilligerseffect.
Docenten die dergelijke apps willen inzetten om langetermijnretentie te verbeteren kunnen het best studenten wijzen op zowel de positieve aspecten als de voorwaarden om effectief te leren en oefenen.
Universiteit Leiden biedt inmiddels een vervangende app, genaamd Wooclap, aan die studenten helpt bij het leren en oefenen van leerstof. Deze app voldoet aan de meest recente EU privacywetgeving. Wel moeten er nog afspraken gemaakt worden over toekomstige licentiekosten en over het beheer. Verder zijn er plannen voor een docentencursus over de inzet van leertechnieken met behulp van mobiel leren.
Factsheet
| Opleiding(en) en aantal studenten waarbij de innovatie is toegepast: | Duizenden studenten van onder andere de opleidingen geneeskunde, biologie, scheikunde, rechten, informatica en archeologie Universiteit Leiden. |
|---|
| Ontwikkelperiode: | 2019-2023 |
|---|
| Opzet projectteam: | - Ludo Juurlink, projectleider
- Opleidingsdirecteuren van verschillende faculteiten
- Docenten en studenten in de testperiode
|
|---|
| Bestede aantal ontwikkeluren: | 4000 |
|---|
| Totale budget: | EUR 250.000 |
|---|
Relevante publicaties
- Dunlovsky et al. (2013) “Improving Students’ Learning With Effective Learning Techniques: Promising Directions From Cognitive and Educational Psychology” DOI: 10.1177/1529100612453266
- B.S. Bloom, M.D. Engelhart, E.J. Furst, W.H. Hill, and D.R. Krathwhol, “Taxonomy of educational objectives: The classification of educational goals”, Handbook I: Cognitive domain. New York: David McKay Company (1956)
- J.M.J. Murre, J. Dros (2015) Replication and Analysis of Ebbinghaus’ Forgetting Curve. PLoS ONE 10(7): e0120644. doi:10.1371/journal. pone.0120644
- E.E. Abbott (1909), “On the analysis of the factor of recall in the learning process”, MSc thesis, University of Illinois.
- F.D. Davis (1989) “Perceived usefulness, perceived ease of use, and user acceptance of information technology” MIS quarterly, 319-340. l
Producten en presentaties over dit project
Comenius Leadership Fellow 2019. Raadpleeg hiervoor nko.nl.