Een Werkplaatsen Onderwijsonderzoek is een organisatievorm waarin scholen en onderzoeksinstellingen structureel samenwerken, met als doel om onderwijsverbetering en -vernieuwing te verbinden met onderzoek. In het kader van Onderwijskansen zijn er vier werkplaatsen actief: in Amsterdam e.o., Utrecht e.o., Groningen e.o. en Arnhem/Nijmegen.
Werkplaatsen bieden meerwaarde
De werkplaatsen hebben de afgelopen jaren gewerkt aan interventies rond onderwijsachterstanden. Scholen konden door samenwerking met de onderzoekers beter gebruik maken van inzichten uit onderzoek en dus evidence informed te werk gaan. Daar zijn zowel de scholen als de kennisinstellingen heel tevreden over. Nu het programma en de subsidie afloopt willen ze de samenwerking en de aandacht voor onderwijskansen graag voortzetten. Daarom hebben ze subsidie aangevraagd voor continuering.
In Utrecht is er al een plan B. Jarrick: "De betrokken partijen bij WOU hebben afgesproken dat wanneer ze geen subsidie krijgen voor hun vervolgplannen, ze allemaal een fee inleggen. Daaruit kan dan de basisstructuur van WOU-GO betaald worden." Dit geldt zowel voor de betrokken Utrechtse en Amersfoortse schoolbesturen, als voor de instellingen voor hoger onderwijs (Universiteit Utrecht, Hogeschool Utrecht en Universiteit voor Humanistiek).
Alle partijen zien grote meerwaarde van de werkplaats voor hun personeel: in het onderwijs dragen de werkplaatsen bij aan een meer onderzoekende houding van leerkrachten. Voor de universiteiten en hogescholen draagt hun deelname bij aan hun kennisvalorisatie. Bovendien zien onderzoekers door hun langdurige samenwerking binnen de werkplaatsen nog beter hoe de dagelijkse onderwijspraktijk werkt.
Verspreiding en borging
Ook in Amsterdam zijn er positieve ontwikkelingen voor verduurzaming. Lisa vertelt dat de gemeente Amsterdam de kosten voor de twee coördinatoren (uit het onderwijsveld en het onderzoek) voor twee jaar voor haar rekening zal nemen. ‘’Op deze manier kan de basisstructuur van de WOA overeind blijven, ook als de subsidieaanvragen niet gehonoreerd worden.’’
In deze werkplaats is veel kennis ontwikkeld over een succesvolle samenwerking tussen onderwijsprofessionals en onderzoekers. "Die kennis kan ook door anderen benut worden. Daarvoor is het nodig dat de WOA-aanpak systematisch wordt beschreven." Op dit moment zijn de coördinatoren bezig om de WOA-aanpak goed te documenteren en te bewerken tot producten die breder gedeeld kunnen worden.
Tot slot
Sinds eind 2020 wordt een flankerend onderzoek naar de vier werkplaatsen uitgevoerd. Hierbij wordt enerzijds gekeken naar de wijze waarop de verschillende partijen binnen de werkplaats samenwerken en anderzijds wat de opbrengsten zijn. In de loop van 2023 is de eindrapportage gereed. De onderzoekers besteden daarin ook aandacht aan de wijze waarop de werkplaatsen voor de toekomst geborgd (kunnen) blijven.