Twee jongens lezen op de bank een boek

Zittenblijven en versnellen

Primair en voortgezet onderwijs

Ruim een kwart van de leerlingen blijft een keer zitten tijdens de schoolloopbaan, hoewel het onderwijs volgens de wet streeft naar een ‘ononderbroken ontwikkelingsproces’. Op de korte termijn heeft zittenblijven vaak een gunstige invloed op de ontwikkeling van leerlingen, maar op de langere termijn zijn die niet meer zichtbaar. Zittenblijven zorgt voor vertraging in de schoolloopbaan; het komt ook voor dat leerlingen juist versnellen. Het overslaan van een schooljaar lijkt een positief effect te hebben op de cognitieve ontwikkeling van (hoog)begaafde kinderen.

Wat is bekend over zittenblijven en versnellen?

Het thematisch overzicht maakt duidelijk wat we weten uit onderzoek over de effecten van zittenblijven en versnellen in het primair en voortgezet onderwijs op leerprestaties en sociaal-emotionele ontwikkeling. Je vindt hier een samenvatting van diverse onderzoeken die ingaan op (maatregelen tegen) verlengd kleuteren; verklaringen en alternatieven voor zittenblijven; en de gevolgen van het overslaan van een schooljaar voor (hoog)begaafde leerlingen.

Lees een overzicht van wat we weten uit onderzoek

Nu: extra snel antwoord op jouw kennisvraag

Krijg extra snel antwoord op jouw vraag over kansrijke interventies om vertraging door de Coronamaatregelen in te lopen.

Voorbeelden uit de praktijk

Waar kun je op letten als je overweegt een leerling te laten zittenblijven of te laten versnellen? Onderstaande praktijkvoorbeelden zijn ter illustratie en geven inzicht in onderbouwde en vernieuwende werkwijzen en interventies.