Thema

Mentorschap

  • Primair onderwijs
  • Voortgezet onderwijs

Mentoring biedt persoonlijke en laagdrempelige begeleiding op maat, waarbij de leervraag van de leerling centraal staat.

Contactpersoon voor deze pagina
Sylvia
Sylvia Koeree
  • Gepubliceerd:
  • Geactualiseerd:

Wat is bekend over mentorschap?

Bij mentoring begeleidt een oudere en meer ervaren mentor een onervaren jongere leerling, waarbij de leervraag van deze leerling centraal staat. Mentorprogramma’s zijn veelbelovend om kinderen en jongeren te ondersteunen bij hun sociaal-emotionele en cognitieve ontwikkeling, en bij hun identiteitsontwikkeling. De mentoren zijn volwassen vrijwilligers, oudere leerlingen binnen een school, oud-leerlingen of studenten die een zorgzame en betekenisvolle relatie met een leerling aangaan. Zij kunnen het sociale netwerk van leerlingen tijdelijk versterken en daarmee bijdragen aan hun schoolsucces. Je kunt mentoring ook inzetten als een preventief middel om te voorkomen dat leerlingen gedemotiveerd raken of vastlopen in het onderwijs.  

Verschillende factoren kunnen bijdragen aan het succes van mentoring. Denk hierbij aan motivatie van de leerling, een goede relatie tussen mentor en leerling, de werving van geschikte mentoren, en heldere doelen en afspraken. Afhankelijk van de beoogde doelen duurt het programma twintig weken tot langer dan een jaar. Mentoring kan zowel thuis als op school plaatsvinden, passend bij het doel.

Evaluaties van Nederlandse mentorprogramma’s zijn overwegend positief en mentoring lijkt bij te dragen aan het vergroten van onderwijskansen van leerlingen. Voor mentoring die specifiek gericht is op school-gerelateerde uitkomsten is echter nog meer onderzoek nodig.

Overzicht van kennis uit onderzoek

Lees een overzicht van wat we weten uit onderzoek.

  • Overzichtsartikel

    Mentoring en schoolsucces van leerlingen

      po vo
    Mentorprogramma’s zijn veelbelovend om kinderen en jongeren te ondersteunen bij hun sociaal-emotionele, cognitieve en identiteitsontwikkeling.

Handvatten uit onderzoek

Wil je zelf aan de slag met mentorschap? Onderstaande handvatten helpen je op weg. Allemaal zijn ze onderbouwd met kennis uit onderwijsonderzoek.

  • Handvat

    Hoe werkt Mentoren op Zuid?

    po vo
    Het doel van Mentoren op Zuid is leerlingen een stevigere basis voor de toekomst te geven en hiermee kansen te vergroten. Bekijk de video voor meer informatie over het programma.
    Kijk verder bij Mentoren op Zuid
  • Handvat

    Leer- en gezinsondersteuning aan huis

    po
    Studenten bieden bij gezinnen thuis, (gratis) leerondersteuning aan leerlingen uit groep 3 en 4. Een vorm van mentoring voor leerlingen uit achterstandswijken in Rotterdam.
    Lees verder bij De Katrol

Voorbeelden uit de praktijk

Waar moet je op letten wanneer je zelf aan de slag gaat met mentorschap? Onderstaande praktijkvoorbeelden zijn ter illustratie en geven inzicht in onderbouwde en vernieuwende werkwijzen en interventies.

  • Praktijkvoorbeeld

    Podcast Mentoren op Zuid

    po vo
    Podcast waarin je kennismaakt met mentoring vanuit de praktijk en wetenschap. Mentee Dayna en studentmentor Merel vertellen hoe hun kennismaking verliep en wat het hen heeft opgeleverd.
    Beluister bij Mentor op Zuid
  • Praktijkvoorbeeld

    School's cool

    po vo
    School’s cool mentoring biedt mentoring aan leerlingen in het po en vo, met een nadruk op de overgang tussen beide. Lees hier allerlei ervaringsverhalen van thuismentoren bij School's cool.
    Lees verder bij School's cool
  • Praktijkvoorbeeld

    Met en voor elkaar: Leerlingen in de rol van juniordocenten en tutoren

    vo
    Op het Openbaar Lyceum de Amersfoortse Berg kruipen oudere leerlingen in de rol van tutor. Zij helpen andere leerlingen op verschillende gebieden, zoals studievaardigheden, welbevinden of coaching.
    Lees verder bij de VO-Raad

Antwoorden op vragen uit de praktijk

De Kennisrotonde is een uniek loket voor de beantwoording van jeugd- en onderwijsvragen met kennis uit onderzoek. Onderstaande vragen zijn eerder gesteld over dit thema.

Jongens hebben meer dan meisjes te maken met schooluitval en studievertraging. Zeker in de bovenbouw van het havo vallen veel jongens uit. Over maatregelen die specifiek jongens kunnen helpen zich meer in te spannen, is weinig bekend. Er zijn indicaties dat regelmatig en vertrouwelijk contact met een mentor jongeren kan motiveren voor school. Dat zou een licht positief effect kunnen hebben op de studieresultaten.

Lees meer

De diversiteit en problematiek van leerlingen in internationale schakelklassen (ISK) is groot. De onderwijsbehoefte en individuele begeleiding van ISK-leerlingen verschilt fors van die in het reguliere onderwijs. Essentiële competenties van leraren zijn: het kunnen signaleren van mogelijke trauma’s, open staan voor de cultuur en ervaringen van leerlingen, goed kunnen communiceren met leerlingen en hun ouders, en specialistische kennis van tweedetaalverwerving. Specifiek voor mentoren zijn geen competenties bekend.

Lees meer

Regelmatig schoolverzuim verhoogt het risico op voortijdig schoolverlaten. Verzuim en uitval van leerlingen in het voortgezet onderwijs hebben vooral schoolgerelateerde oorzaken, zoals het schoolklimaat en de kwaliteit van het onderwijs en de begeleidingsstructuur. Ook gezondheidsproblemen bij leerlingen leiden vaak tot verzuim of uitval. Scholen kunnen leerlingen aan zich binden door te investeren in een positief leerklimaat en een goede zorgstructuur. Van belang is om daar het netwerk van de leerling bij te betrekken.

Lees meer

Stel jouw vraag

Verder verdiepen op dit thema

Hieronder vind je een selectie van uitgebreide handboeken, wetenschappelijke studies en andere verdiepende kennisbronnen.

  • Verdiepende bron

    Mentoring Urban Talent: Opbrengsten van mentoring voor vwo-leerlingen

    vo
    Onderzoek naar de opbrengsten van het mentorprogramma Mentoring Urban Talent. Ontdek hoe mentoring leerlingen in het vwo/gymnasium helpt in hun motivatie, zelfvertrouwen en schoolsucces.
    Lees verder bij Universiteit Utrecht
  • Verdiepende bron

    Meer dan een steuntje in de rug

    po vo
    Rapport waarin drie typen mentoring wordt beschreven, waaronder school-based mentoring. Lees hier wat de succesfactoren van mentoring zijn en kom meer te weten over het project School's cool.
    Lees verder bij Movisie

Mogen we je iets vragen?

Ga je deze informatie gebruiken in het onderwijs?
Wat vind je van de leesbaarheid van deze pagina?
In welke onderwijssector werk je?

Wil je nog iets anders kwijt? Laat het ons weten via het feedback-formulier.

Privacyverklaring

Wij gaan zorgvuldig om met persoonsgegevens. Lees hierover meer in onze privacyverklaring.

Onderwijsprofessionals kiezen op basis van kennis en ervaring
Onderwijskennis.nl bundelt kennis uit onderzoek over de effectiviteit van aanpakken en werkwijzen in het onderwijs. Onderwijskennis.nl adviseert echter niet welke aanpakken scholen zouden moeten kiezen. Deze keuze is de verantwoordelijkheid van de onderwijsprofessionals zelf. Zij beoordelen op basis van hun kennis en ervaring welke aanpakken het beste passen bij het onderwijs dat zij geven.