Thema

Tutoring door medeleerlingen

  • Primair onderwijs
  • Voortgezet onderwijs

Tutoring door medeleerlingen werkt positief voor leerprestaties, zelfbeeld en sociale vaardigheden van leerlingen. Hoe pak je dit aan in de klas?

Contactpersoon voor deze pagina
Sylvia
Sylvia Koeree
  • Gepubliceerd:
  • Geactualiseerd:

Wat is bekend over tutoring door medeleerlingen?

Bij tutoring door medeleerlingen, of peer tutoring, is de tutor een klas- of schoolgenoot. Deze tutor begeleidt of ondersteunt een medeleerling bij diens leerproces. Tutoring door medeleerlingen heeft een positieve impact op zowel de leerprestaties als sociaal-emotionele vaardigheden van de leerlingen; niet alleen voor de leerling die tutoring ontvangt, maar ook de leerling die als tutor optreedt.

Tutoring door medeleerlingen is geen vervanging van de reguliere instructies, maar een aanvulling daarop. Het is dus niet geschikt om nieuwe lesstof te introduceren, maar wel om het geleerde te consolideren. Tutoring door medeleerlingen kent verschillende varianten. Zo is er bijvoorbeeld tutoring door leeftijdsgenoten of door een oudere leerling en tutoring met een vaste rolverdeling en wederzijdse tutoring. Deze varianten verschillen wat betreft de leeftijd van de deelnemers, de rolverdeling binnen het tweetal en de inzet van de interventie.

Overzicht van kennis uit onderzoek

Lees een overzicht van wat we weten uit onderzoek.

Handvatten uit onderzoek

Wil je zelf aan de slag met tutoring door medeleerlingen? Onderstaand handvat helpt je op weg. Deze is onderbouwd met kennis uit onderwijsonderzoek.

  • Handvat

    Praktijkkaart: ClassWide Peer Tutoring

    po
    ClassWide Peer Tutoring is een model waarbij leerlingen instructie krijgen om elkaar te helpen met het oefenen van leesvaardigheden. Deze praktijkkaart biedt handvatten om dit effectief in te zetten.
    Lees verder bij Education Lab
  • Handvat

    Peer feedback geven

    po vo
    Een belangrijk onderdeel van tutoring door medeleerlingen is het geven van peer feedback. Lees hier over de effecten en krijg werkvormen aangereikt om peer feedback effectief in de klas in te zetten.
    Lees verder bij de HAN University of Applied Sciences

Praktijkvoorbeelden

Waar moet je op letten wanneer je zelf aan de slag gaat met tutoring door medeleerlingen? Onderstaande praktijkvoorbeelden zijn ter illustratie en geven inzicht in onderbouwde en vernieuwende werkwijzen en interventies.

  • Praktijkvoorbeeld

    Bovenbouw helpt onderbouw op Calandlyceum

    vo
    Het Amsterdamse Calandlyceum leidt onder meer bovenbouwleerlingen op om bijles te geven aan onderbouwleerlingen. Hoe zij dit doen, lees je in dit praktijkvoorbeeld.
    Lees verder bij het Ministerie van OCW
  • Praktijkvoorbeeld

    Praktijkvoorbeeld over het werken met Bouw!

    po
    Bouw! is een interventie voor leerlingen met leesproblemen, waarbij een tutor hen begeleidt bij het oefenen via de computer. Lees over de ervaringen van de juf en kinderen op een school in Drachten.
    Lees verder bij Lexima

Antwoorden op vragen uit de praktijk

De Kennisrotonde is een uniek loket voor de beantwoording van jeugd- en onderwijsvragen met kennis uit onderzoek. Onderstaande vragen zijn eerder gesteld over dit thema.

Leerlingen die elkaar helpen als ‘maatje’ halen betere resultaten bij vakken als taal en rekenen. Dat geldt zowel voor de helper als voor de leerling die wordt geholpen. Voorwaarde is wel dat zo’n ‘maatjesproject’ past bij het leerdoel en de leeromgeving. En dat het zorgvuldig wordt uitgevoerd en begeleid.

Lees meer

Tutorlezen is een effectieve aanvulling op de klassikale leesinstructie. Het bevordert vloeiend lezen en heeft een positief effect op onder andere leesmotivatie en zelfvertrouwen. Wil tutorlezen effectief zijn dan zal het meerdere malen per week in korte sessies moeten plaatsvinden. Belangrijk is daarbij dat het leesmateriaal aansluit op de interesses en het niveau van de zwakkere lezers (de tutee). De tutoren (leerlingen uit hogere groepen of leerlingen met een betere leesvaardigheid) moeten vooraf worden getraind. En hoewel een goede relatie tussen de tutor en tutee essentieel is, dient de samenstelling van tutor-tutee koppels minimaal maandelijks te wisselen.

Lees meer

Tutorlezen is een vorm van peer tutoring. Peer tutoring is gemiddeld genomen een effectieve interventie voor leerlingen. Het heeft positieve effecten op de leerprestaties van de tutor en op die van de tutee. Of tutorlezen een effectieve interventie is om het leesplezier en de leesprestaties van tutor-leerlingen in de bovenbouw van het basisonderwijs te bevorderen, is echter niet duidelijk. Daarvoor is te weinig onderzoek gedaan. Van andere interventies is de werking wel aangetoond, waaronder aandacht voor motieven van leerlingen om te lezen.

Lees meer

Samenwerking bevordert de prestaties bij het leren van een nieuwe taal. Het draagt bij aan betere leerprestaties op taal in het algemeen, en op afzonderlijke onderdelen als lezen, woordenschat, grammatica, schrijfvaardigheid en spreekvaardigheid. Leerlingen die samenwerken hebben directe mogelijkheden om te oefenen met communiceren en kennis uit te bereiden. Ook is er een indirect effect op vertrouwen en motivatie door het groepsgevoel.

Lees meer

Stel jouw vraag

Verder verdiepen op dit thema

Hieronder vind je een selectie van uitgebreide handboeken, wetenschappelijke studies en andere verdiepende kennisbronnen.

Mogen we je iets vragen?

Ga je deze informatie gebruiken in het onderwijs?
Wat vind je van de leesbaarheid van deze pagina?
In welke onderwijssector werk je?

Wil je nog iets anders kwijt? Laat het ons weten via het feedback-formulier.

Privacyverklaring

Wij gaan zorgvuldig om met persoonsgegevens. Lees hierover meer in onze privacyverklaring.

Onderwijsprofessionals kiezen op basis van kennis en ervaring 
Onderwijskennis.nl bundelt kennis uit onderzoek over de effectiviteit van aanpakken en werkwijzen in het onderwijs. Onderwijskennis.nl adviseert echter niet welke aanpakken scholen zouden moeten kiezen. Deze keuze is de verantwoordelijkheid van de onderwijsprofessionals zelf. Zij beoordelen op basis van hun kennis en ervaring welke aanpakken het beste passen bij het onderwijs dat zij geven.