Pulsed: Studenten werken samen aan wicked problems

  • Hoger onderwijs
  • Zelfsturende professionals zijn nodig om wicked problems op te lossen die de wereldbevolking creëert. Dit project beschikt over profielen, programma’s en aanpakken om studenten hiervoor op te leiden.

    Bijdrage van Jochem Goedhals (Fontys Hogeschool) , Peter Biekens (Fontys Hogeschool) Meer informatie

    Gepubliceerd:

    Video: YouTube Video (B-YQ-ToYP0U)

    Naam projectleider / contactpersoon:

    Jochem Goedhals / Peter Biekens

    Opleiding(en) en/of aantal studenten waarbij het onderwijs is toegepast:

    Empower (doorstroomprogramma voor studenten die de verkeerde studiekeuze hebben gemaakt), Embrace TEC (internationale minor voor technische en niet-technische studenten), Master DTE (brede master voor het technische domein: ICT, Engineering, Technische natuurkunde).

    Ontwikkelperiode: 

    Januari 2018 - heden

    Beschrijving projectteam:

    Het kernteam van Pulsed bestaat uit docenten die afkomstig zijn uit verschillende Fontys instituten of extern zijn aangetrokken en hebben verschillende expertises en rollen.


    Bij Fontys Pulsed werken studenten in teams samen aan concrete en echte uitdagingen. Dit doen zij via een iteratief (herhalend) ontwerpproces. Hierbij staat ook de persoonlijke ontwikkeling van studenten centraal. 

    Pulsed is een organisatie die anderen ondersteunt om te innoveren. Binnen Pulsed werkt een interdisciplinair internationaal team van docenten en onderzoekers samen met maatschappelijke partners, bedrijven én studenten. Samen realiseren zij innovatieve onderwijsprogramma’s met kansengelijkheid voor iedereen. De onderwijsprogramma’s zijn gericht op een brede doelgroep van studenten met een technische en niet-technische achtergrond.

    Wicked problems aanpakken

    De aanleiding voor de onderwijsinnovatie was dat er professionals nodig zijn die (maatschappelijke) vraagstukken kunnen oplossen in een internationale cultuur en hierbij technologische mogelijkheden meenemen. Hedendaagse en toekomstige uitdagingen worden namelijk steeds complexer. En technologische ontwikkelingen dragen bij aan oplossingen voor complexe maatschappelijke vraagstukken. Ook hebben technologische ontwikkelingen een grote impact op alle sectoren.

    Uitdagingen worden steeds ingewikkelder en de wereldbevolking creëert de nodige wicked problems voor elkaar en de natuur. Wicked problems zijn problemen die moeilijk of onmogelijk op te lossen zijn door incomplete of tegengestelde informatie binnen een steeds veranderende context.

    Om deze wicked problems toch aan te kunnen pakken, zijn zelfsturende professionals nodig die creatief samen kunnen werken met mensen uit verschillende disciplines en van verschillende culturen. Zelfsturende professionals kunnen de omstandigheden waarin zij en anderen werken en leven voortdurend verbeteren. Dit doen zij door zich ondernemend en zelforganiserend op te stellen in plaats van afhankelijk.

    Het doel van dit project was daarom om opleidingsoverstijgende opleidingsprofielen, onderwijsprogramma’s en didactische aanpakken te ontwikkelen met als doel (jonge) mensen op te leiden tot zelfsturende professionals.

    Bouwblokken voor Design Based Learning 

    De werkwijze binnen Fontys Pulsed is om elk onderwijsinitiatief klein te starten, zodat iedereen snel ervaring op kan doen en kan leren. Daarna wordt een initiatief iteratief (herhalend) doorontwikkeld. Hierbij benut het team de mix aan expertises en hun grote netwerk om echt multidisciplinair nieuw onderwijs te realiseren.

    Daarnaast is de onderwijsinnovatie gebaseerd op Design Based Learning (DBL). DBL staat voor ontwerpgericht werken aan oplossingen voor realistische vraagstukken. Hierbij reflecteren studenten ook systematisch op hun eigen leerproces. Het projectteam heeft DBL op hun eigen manier ingevuld door middel van vijf bouwblokken. Deze vijf vormen de basis voor alle onderwijsprogramma’s. De bouwblokken (in het Engels) zijn:

    1. Open-ended challenges.
    2. Make & test with prototypes;
    3. Pulsed learning: play & game;
    4. Student Uniqueness, voice and choice;
    5. Assessment of learning outcomes.

    Door de bouwblokken kunnen studenten hetzelfde onderwijsprogramma volgen en dezelfde leeruitkomsten behalen, maar toch heel verschillende (leer)ervaringen opdoen. Vanuit een voortdurende ontwikkeling van unieke talenten en groei in professionele kennis en vaardigheden, kunnen studenten verantwoordelijkheid nemen om individuele en collectieve keuzes te maken.

    De implementatie van de onderwijsinnovatie is op zichzelf een ontwerpproces dat het projectteam iteratief heeft doorlopen en nog steeds doorloopt. Het team maakt fouten, maar probeert daaruit zoveel mogelijk te leren en het om te zetten naar werkende interventies. Zo doen ze steeds aanpassingen aan de opzet van de challenges en de toetsprogramma’s van curricula. Failing forward is een term die het team vaak gebruikt, en de onderwijsprogramma’s zijn daarom nooit af.

    Een van de grootste uitdagingen is omgaan met groei van studentaantallen, maar ook met groei van het aantal aangeboden programma’s waardoor het ‘speelveld’ continu verandert. Dit vraagt iets van de professionele ontwikkeling van de teamleden en van de wijze waarop het team samenwerkt en georganiseerd is. Maar ook dit doet het team ontwerpgericht, waarin ze zoveel mogelijk inzetten op de talenten van de teamleden.

    Elkaars benadering en taal begrijpen 

    De onderwijsinnovatie levert uiteenlopende belangrijke opbrengsten op. Een daarvan is de waardering en erkenning van studenten. Dit komt doordat docenten studenten laten zien dat ze nu al van waarde zijn voor een ander en de maatschappij. Andere belangrijke opbrengsten zijn dat studenten een thuishaven hebben, waarin zij hun talenten en valkuilen leren kennen en zelfvertrouwen opdoen. Ook gaan studenten met plezier naar school en leren studenten met technische én niet-technische profielen elkaars professionele benaderingen en taal begrijpen. Niet-technische studenten leren hoe ze technologie kunnen inzetten voor (maatschappelijke) vraagstukken en leren trots te zijn op hun vermogen iets te maken en testen.

    Belangrijke opbrengsten voor docenten zijn hun professionalisering en de vele ontwikkelde materialen. Deze materialen zijn open-source beschikbaar. Qua docenten zijn er sinds 2018 in totaal 2119 docenten uit de hele onderwijsketen onder begeleiding van Pulsed aan de slag gegaan met hun professionalisering en om hun onderwijs te herontwerpen.

    Naast deze opbrengsten voor studenten en docenten leidde de innovatie tot uitbreiding van programma’s en tot nieuwe programma’s. Het onderwijsaanbod in een minor werd bijvoorbeeld uitgebreid met een programma voor studenten die uitvallen vanwege verkeerde studiekeuze. Ook is er een programma voor havisten en voor mbo 4-studenten ontwikkeld, een master en een associate degree-opleiding.

    Evaluatie

    Het projectteam evalueert hun onderwijs op vaste momenten en op verschillende manieren. Passend bij DBL reflecteert het team bijvoorbeeld iedere drie maanden op hun eigen handelen. Naar aanleiding hiervan stelt het team doelen op en gaat iteratief te werk om het onderwijs continu te verbeteren. Daarnaast hanteert het team structureel de kwaliteitscyclus en zoekt het peers op die met onderwijsvernieuwingen bezig zijn om van te leren.

    Belemmerende en bevorderende factoren

    Er waren verschillende belemmerende en bevorderende factoren voor het wel of niet behalen van de opbrengsten. Dit zijn:

    • Opgeven en naar anderen wijzen waarom het niet is gelukt is geen optie. Innovatie gaat niet zonder slag of stoot. Het is makkelijk om een ander of het systeem de schuld te geven, maar kijk eerst naar je eigen handelen en naar de dingen waar je zelf invloed op hebt.
    • Cultuur. Ben je bewust van de cultuur waar je onderdeel van uitmaakt. Is deze helpend om je doelen te bereiken? Zo nee, welke cultuur heb je dan nodig (in je eigen team), maak dit expliciet en werk daar samen aan.
    • Aanspreken en vieren. Spreek elkaar aan op handelen en gedrag, en vergeet niet samen successen te vieren.

    Tips voor de onderwijspraktijk

    Naar aanleiding van dit project heeft het projectteam een aantal aanbevelingen voor onderwijsprofessionals die ook dit type onderwijs willen opzetten. Dit zijn:

    • Een strakke structuur in onderwijsaanpak zorgt voor vrijheid voor de studenten.
    • Start met doen en laat zien wat deze manier van onderwijs oplevert voor studenten. Budget volgt daarna pas.
    • Geef ‘het systeem’ niet de schuld. Het systeem dient zijn doel. Er is veel meer ruimte binnen het systeem om innovatie te verwezenlijken dan veel mensen denken. Zoek de randen op en denk als een ondernemer.
    • Verbind binnen de regio en blijf in beweging. Zorg ervoor dat er binnen het curriculum flexibiliteit is om in te spelen op actuele ontwikkelingen (in de regio).
    • Verbind dromen en kansen tijdens onderwijstijd en niet erbuiten.
    • Deel alles wat je doet, leer van anderen en blijf open-minded. Ga niet in je eigen waarheid geloven.

    Producten en documentatie

    Design-based learning

    Voorbeelden van Pulsed Projecten

    EDEX: Artikelen en podcasts, twee bijdragen

    Literatuur

    • Brown, T (2009). Change by Design. HarperCollins Publishers.
    • Dewulf, L. (2021). Ik kies voor mijn talent: Het basiswerk voor talent. LannooCampus.
    • Gabriels, K (2011). De Talentmanager: Een integrale visie op nieuw leiderschap in 119 inspirerende bulletins. Uitgever Het Boekenschap.
    • Sluijsmans, D., & Segers, M. (Eds.) (2018). Toetsrevolutie: Naar een feedbackcultuur in het hoger onderwijs. Uitgeverij Phronese. http://toetsrevolutie.nl/wp-content/uploads/2018/05/Toetsrevolutie-Naar…
    • Spencer, J., & Juliani, A. J. (2016). Launch: Using design thinking to boost creativity and bring out the maker in every student. Dave Burgess Consulting, Incorporated.

    Pulsed werd genomineerd voor de Nederlandse Hogeronderwijspremie 2022 en won de eerste prijs.

    Bijdrage van

    Jochem Goedhals

    Jochem Goedhals

    Fontys Hogeschool

    Peter Biekens

    Peter Biekens

    Fontys Hogeschool

    Mogen we je iets vragen?

    Ga je deze informatie gebruiken in het onderwijs?
    Wat vind je van de leesbaarheid van deze pagina?
    In welke onderwijssector werk je?

    Wil je nog iets anders kwijt? Laat het ons weten via het feedback-formulier.

    Privacyverklaring

    Wij gaan zorgvuldig om met persoonsgegevens. Lees hierover meer in onze privacyverklaring.

    Gerelateerd in de kennisbank

    • Handvat

      Feedbackinstrumenten voor docenten

      ho

      Het in kaart brengen van de eigen onderwijskwaliteit helpt docenten in hun ontwikkeling. Download feedback- en reflectieformulieren voor verschillende werkvormen.

      Lees verder bij Universiteit Utrecht
    • Handvat

      Bestuderen van de eigen onderwijspraktijk

      ho

      De ‘Utrecht Roadmap for Scholarship of Teaching and Learning’ is een praktische en goed onderbouwde instrument. Het helpt docenten in acht stappen bij het verbeteren van de eigen onderwijspraktijk.

      Download van Universiteit Utrecht
    • Handvat

      Handreiking loopbaanbegeleiding ASS

      ho

      Deze handreiking helpt docenten, mentoren en decanen om studenten met een autismespectrumstoornis (ASS) te begeleiden. Hierbij komen bijvoorbeeld de kenmerken van ASS en tips voor begeleiding aan bod.

      Download van ECIO