Een onderzoek naar loopbaanbegeleiding door docenten in het mbo (in plaats van door decanen en speciale loopbaanbegeleiders), in het bijzonder de loopbaangesprekken, en wat de resultaten van deze begeleiding zijn.
Gepubliceerd:
Veel scholen voor middelbaar beroepsonderwijs in Nederland zijn actief bezig met het implementeren van loopbaanbegeleiding als onderdeel van competentiegericht onderwijs. Deze vernieuwing is onder andere gebaseerd op het idee dat jongeren moeten leren reflecteren op hun persoonlijke ambities en motieven, en zelf acties ondernemen met betrekking tot het vormgeven van de eigen ontwikkeling op het gebied van school en loopbaan.
Bij het realiseren van loopbaanbegeleiding door docenten hanteren scholen veelal een integrale aanpak: bijna alle docenten krijgen als taak studenten te begeleiden bij hun loopbaanontwikkeling en wordt er gebruik gemaakt van instrumenten, zoals het portfolio en persoonlijk ontwikkelingsplan (pop), en activiteiten als loopbaangesprekken tussen docent (loopbaanbegeleider) en student. Verschillende studies hebben echter aangetoond dat scholen en docenten moeilijkheden ervaren bij het realiseren van loopbaanbegeleiding en vaak over onvoldoende kennis en ervaring beschikken om loopbaanbegeleiding, in het bijzonder loopbaangesprekken, goed vorm te geven. Als wordt gekeken naar onderzoeken op het gebied van loopbaanbegeleiding, dan blijkt dat er veel onderzoek is gedaan naar begeleiding, therapie of counseling door decanen, professionele loopbaanbegeleiders en/of loopbaanadviseurs. Onderzoek naar docenten die loopbaanbegeleiding verzorgen is echter schaars. Er is nog weinig bekend over de daadwerkelijke realisatie van loopbaanbegeleiding door docenten en de effecten hiervan.
Het doel van de verschillende studies in het proefschrift van Mittendorff (
Mittendorff, K. M. (2010). Career conversations in senior secondary vocational education. Technische Universiteit Eindhoven. Download het proefschrift) was dan ook om meer inzicht te krijgen in de aard van loopbaanbegeleiding door docenten, in het bijzonder loopbaangesprekken, en waartoe deze begeleiding leidt. De volgende onderzoeksvragen waren daarbij leidend:
Hoe percipiëren docenten en studenten in het beroepsonderwijs de loopbaanbegeleiding en (het gebruik van) daarbij behorende instrumenten zoals die nu worden vormgegeven binnen hun school?
Wat zijn kenmerken van de loopbaangesprekken van docenten met studenten die plaatsvinden in competentiegericht middelbaar beroepsonderwijs?
Hoe percipiëren studenten de loopbaanbegeleiding door docenten tijdens loopbaangesprekken en welke profielen worden in de studentpercepties van deze gesprekken aangetroffen?
Wat is de relatie tussen de begeleidingsprofielen van docenten zoals gepercipieerd door de studenten en loopbaancompetenties van studenten (loopbaanreflectie, loopbaanexploratie en netwerken)?
Wat zijn kenmerken van een goede loopbaanbegeleidingspraktijk?
Deze onderzoeksvragen werden in vijf verschillende (deel)studies beantwoord. Lees in het proefschrift een Nederlandstalige samenvatting van deze studies vanaf pagina 174.
Mittendorff, K. M. (2010). Career conversations in senior secondary vocational education. Technische Universiteit Eindhoven. Download het proefschrift
Mittendorff, K. M. (2010). Career conversations in senior secondary vocational education. Technische Universiteit Eindhoven. https://doi.org/10.6100/IR657943
Studenten die reflecteren, kijken aan de hand van voor hen betekenisvolle ervaringen naar persoonlijke ambities, motieven en vervolgacties. Ze komen tot een bewust begrip van de situatie en beslissen...
In deze handreiking lees je hoe vmbo-, mbo- en hbo-instellingen samen met onderzoekers aanpakken hebben ontworpen om de overgang vmbo-mbo-hbo soepeler te laten verlopen.
Leerlingen die staan voor hun profielkeuze hebben baat bij een breed palet aan informatie en persoonlijke begeleiding. Gesprekken met een decaan, mentor of studieloopbaancoach kunnen leerlingen helpen...
